02.01.2022, 12:51

İktidarların kadercilik oyunu 

Geleneksel bakış açısına göre kader; önceden ve değişmeyecek bir biçimde belirlenmiş olay akışıdır. Arapça ‘Kdr’ kökünden gelen bu kelime 1. anlamı ölçme, değer biçme, 2. Anlamı ilahi kudret ve alın yazısı sözcüklerinden gelmektedir. Dikkat edilirse bir belirlenmişlik işareti ve ifadesi gözükmemektedir. Alın yazısı ifadesi en sonda beliren bir anlam olup esastan çok tali konumundadır.

Kadercilik inanışına göre bize yaşanmış ve yaşanacak olan her şey önceden Allah tarafından yazılmış ve belirlenmiştir. İnsanın hayattaki rolü ise bu yazılmış olanı sahnelemektir. Fakat bu düşünce kendi içinde çok ciddi sorunlar taşımaktadır. Bu sorunlara geçmeden önce Kadercilik yani levh-i mahfuz ile ilgili şunlar belirtilebilir. Yazgıcılığın bilimsel, ve felsefi yanına fatalizm ve determinizm denirken Tanrısal yorumuna ise Ceberriye denmektedir. Bu üç terim özünde insanın iradi olarak özgür olmadığını insan eylemlerinin doğa yasalarınca ya da kendi ötesindeki bulunan olaylarca belirlendiğini saptar. Bu perspektifin dini yorumuysa ‘Her şey Allahtan gelir, Her şeyi Allah belirler’ şeklindedir. 

Aslında Kader tartışması karşımıza Emeviler zamanında ve onlardan sonra çıkmış bulunmaktadır. Emeviler çok zulüm ve haksızlık gerçekleştirdiler. En başta Hz. Hüseyin’i ve peygamber soyunu şehit ettiler. Tüm bu eylemler için ‘Allah zaten bunları yazmıştı, bize bunları Allah yaptırdı’ dediler.  Yani kadercilik anlayışı bir bakıma Emevilerin ve o dönem sultanlarının kendilerini aklama hamlesi olarak şekillendi. İşte bu ideoloji tamda Karl Marks’ın söylediği sözleri doğrulamaya başlıyor; "Din afyondur" İktidarlar, ezilen halkları, zulme uğrayanları işte bu tür çarpıtılmış dini argümanlar kullanarak uyutuyor. Yakın siyasi geçmişimiz de Erdoğan hayatını kaybeden 301 Soma maden işçisi için ‘Kader’ demişti. Böylece ‘işçi hakları meselesini, tedbir iş ve işçi güvenliği sorununu sermayedar ve işçiler arasında yaşanan sınıf çelişkisini Allah’a havale etmişken halkların öfkesini de kendince törpülemişti. Yakın günlerde İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun benzer bir açıklaması oldu Soylu; ‘’Sadece bizim yaptıklarımıza bakmayın. Biz kendimiz yapmıyoruz. Biz inanıyoruz ki; Bize yaptıran Allah’tır. Bize yaptıran Allah’tır. Bize yaptıran Allah’tır.’’ dedi, evet üç kere güçlü bir sesle vurguladı. Ve bütün sorumluluğu, gediği, yanlışı, siyasi hatalar bilançosunu, ekonomik altüst oluşu Allah’a havale etti. 

İslam bilgini ve düşünce insanı Ali Şeriati kader konusunda ise şu önemli tespitte bulunmaktadır; ‘’Kaza ve Kadere, insanın irade gücünü göz ardı ederek inanmak, insanı yok saymak ve sorumluluğunu iptal etmektir’’ Biz, Din ve dini argümanlarla halkları kandırmak ve kendilerini aklamak isteyen insanlara en sağlam kaynaktan cevap verelim; İsra 13. Ayet şöyledir: ‘’Her insanın sorumluluğunu omuzuna yükledik. Kıyamet gününde insana, açılmış vaziyette önüne konulacak olan bir kitap çıkaracağız.’’ Ayette de belirtildiği gibi her insan kendi emellerinden ve davranışlarından sorumludur. Aksi taktirde özgürlüğü olmayanın sorumluluğu da olamaz. Kaldı ki bunun tersini düşünürsek haşa faşist diktatörlük sistemlerini en vahşi şekilde uygulayan Hitler, Salazar, Franco, ve Mussollini’de ‘o zaman kaderi gerçekleştirdiler’ der ve kendilerini sorumlu tutamayız. Yaptıklarının Allah tarafından emredildiğini, yazıldığını, Süleyman Soylu'nun üç kere vurguladığı gibi ‘’yaptırıldığı’’ çıkarsamasına ulaşırız. Bu yüzden kadercilik meselesini iyi tahlil etmek üzerinde düşünmek gerekir. Bu konuda  Son sözü Kur’an’ a bırakalım. ‘’Herkes kendi yapıp ettiğinin hesabından kendisi sorumlu olacaktır.’’(Tur-21. Ayet.)


 

Yorumlar (0)
0
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Erken seçim olsa hangi partiye oy verirsiniz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11